Marmara Depremine Hazırlıkta Yeni Dönem: MATAM Merkezi Açıldı

Başta Marmara Bölgesi olmak üzere, Türkiye'nin aktif fay hatları üzerindeki riskleri değerlendirmek amacıyla İstanbul Teknik Üniversitesi (İTÜ) ve Türkiye İş Bankası iş birliği ile kurulan Marmara Aktif Fay Tehlike ve Risk Uygulama ve Araştırma Merkezi (MATAM), Ocak 2024 itibarıyla faaliyetlerine başladı. Bu yeni merkez, disiplinler arası bir yaklaşımla deprem çalışmalarını daha ileriye taşımayı hedefliyor.

Jeoloji, jeodezi, jeofizik gibi farklı alanlardan uzman akademisyenlerin katkılarıyla, yapay zekâ destekli projelere odaklanarak depremin önceden öngörülmesi ve risk analizlerinin daha etkin bir şekilde yapılması amaçlanıyor.

Bilimsel Açıdan Güçlü Bir Dayanak: İTÜ Rektörü'nün Açıklamaları

İTÜ Ayazağa Kampüsü'nde düzenlenen açılış töreninde konuşan Rektör Prof. Dr. Hasan Mandal, afetlere karşı en etkili önlemin bilim olduğunu ve MATAM’ın, hem Türkiye hem de dünya için stratejik değerde bilgi ve teknoloji üreteceğini belirtti.

Merkezin, öğrenciler ve akademisyenler için disiplinler arası bir ekosistem oluşturduğunu ifade eden Mandal, ortaya çıkacak verilerin tehlikelerin ön görülmesi ve risk analizlerinde kullanılacağını vurguladı. Bu iş birliğinin, gelecekte afetlere karşı daha dirençli bir toplum oluşturma yolunda atılmış önemli bir adım olduğunun altını çizdi.

İş Bankası'nın Projeye Katkısı ve Gelecek Vizyonu

Türkiye İş Bankası Genel Müdür Yardımcısı Suat Sözen, 6 Şubat’ta yaşanan depremler sonrası afet risklerini bilimin ışığında öngörmenin önemine değindi. Sözen, İş Bankası olarak MATAM’ın kuruluşuna verdikleri desteği ve bu merkezle neler başarılabileceğini vurguladı. Üniversiteye bağlı bir araştırma merkezi altında daha fazla veriye dayalı ve bilimsel geçerliliği yüksek projeler üretmenin önemine dikkat çekti. Merkezin, Marmara'da olası can ve mal kayıplarını önlemeye yönelik önemli bir adım olacağını belirtti.

Bireysel Çalışmalardan Kurumsal Yapıya: MATAM'ın Vizyonu

Proje yürütücüsü Prof. Dr. Cenk Yaltırak, son yüzyılda yaşanan depremlerin ağır bilançosuna dikkat çekerek, bireysel çabaların yerine kurumsal destekle yürütülen bilimsel araştırmaların daha etkili sonuçlar vereceğini ifade etti. Yaltırak, teknolojik altyapısıyla MATAM’ın 21. yüzyılın ikinci yarısına ait bir vizyon taşıdığını ve Türkiye'deki diğer kurumlardan 25 yıl ileride olduğunu vurguladı. Merkezde, verinin ve bilginin görselleştirilmesi gibi yenilikçi yaklaşımlar sayesinde daha etkili sonuçlar elde edilmesi planlanıyor.

Marmara'ya Özgü Araştırmalar ve Yenilikçi Çalışmalar

MATAM, fay haritalama ve yapay zekâ destekli dinamik tehlike analizi gibi yenilikçi projelerle öne çıkıyor. Bölgede etkin hale getirilen sensör ağı ve ivmeölçerlerle, bina bazında yer hareketi ve davranış analizi yapılabiliyor. Ayrıca, deniz ve kara entegre ölçüm altyapısıyla, Marmara'daki jeofizik verileri tek çatı altında toplanarak detaylı analizler gerçekleştiriliyor. Merkez, yerel yönetimlere ve diğer kurumlara, gerçek zamanlı veri sağlayarak anlık risk değerlendirmeleri yapılmasına olanak tanıyor. .

Kaynak: DHA